CHP İzmir Milletvekili Rahmi Aşkın Türeli, iş sağlığı ve güvenliği konusundaki sorunlar ile iş cinayetlerine dair Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’ın yanıtlaması için bir soru önergesi sundu.
Türeli, Türkiye’de iş sağlığı ve güvenliği sorunlarının artık yalnızca teknik bir eksiklik olmadığını vurgulayarak, “Bu sorun, her yıl binlerce işçinin yaşamını yitirdiği kronik bir toplumsal yaradır. 30 Haziran 2012 tarihinde büyük iddialarla yürürlüğe giren 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası, üzerinden geçen 13 yıla rağmen can kayıplarını önleyememiş, aksine bu süreçte ölümler artarak devam etmiştir. Kamuoyunda ‘iş cinayetleri’ olarak adlandırılan bu durum, yasal düzenlemelerin pratikteki yetersizliğini ortaya koymaktadır” dedi.
13 YILDA 25 BİNİ AŞKIN İŞÇİ YAŞAMINI YİTİRDİ
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi’ne göre, 2013-2026 Nisan döneminde toplam 25 bin 49 işçi iş cinayetleri nedeniyle hayatını kaybetti.
Türeli, bu verilerin 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası’nın iş cinayetlerini azaltma konusunda etkisiz kaldığını savundu.
PİYASA YÖNELİMLİ DENETİM MODELİ İŞLEMİYOR
Türeli, iş güvenliği uzmanları ve işyeri hekimlerinin işverenlerden doğrudan ücret almasının bağımsız denetimlerini engellediğini ifade etti.
Özel sektör aracılığıyla gerçekleştirilen “işyeri eksenli denetim” modelinin çıkar çatışmasına yol açtığını dile getiren Türeli, sistemin yeniden yapılandırılmasının gerekli olduğunu belirtti.
BAKAN IŞIKHAN’A YÖNELTİLEN 8 SORU
Türeli, Bakan Vedat Işıkhan’a şu soruları yöneltti:
- Ülkede yüksek ölümlü iş kazalarının temel nedenleri nelerdir?
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası bugüne kadar işçi sağlığı açısından somut bir katkı sağladı mı?
- İş güvenliği uzmanlarının işverenle ücret ilişkisi içinde olduğu mevcut sistemin işlemediği tespitine katılıyor musunuz?
- Kamu kurumlarının iş sağlığı ve güvenliği sistemine dahil edilmesinin sürekli ertelenmesini nasıl değerlendiriyorsunuz?
- Türkiye’nin iş sağlığı ve güvenliği sistemini yeniden gözden geçirmesi gerektiği görüşüne katılıyor musunuz?
- İnşaat, tarım ve madencilik gibi yüksek riskli sektörlere özel düzenlemeler hazırlamayı düşünüyor musunuz?
- Giderleri kamu tarafından karşılanan özerk bir denetim otoritesi kurulmasına nasıl bakıyorsunuz?
- İş kazalarının azaltılması için somut politika ve kurumsal adımlar ne zaman hayata geçirilecek?
RADİKAL DÖNÜŞÜM ÇAĞRISI
Türeli, iş sağlığı ve güvenliği alanında bağımsız denetim modeline geçilmesi gerektiğini belirterek, iş güvenliği profesyonellerinin ücretlerinin kamu tarafından finanse edilen bir havuzdan karşılanmasını önerdi.
Uluslararası Çalışma Örgütü normlarına uygun, yaşam hakkını merkeze alan ve kamusal denetimin esas olduğu yeni bir sistem kurulması çağrısında bulundu.
Kaynak: Cumhuriyet
