Türkiye’nin sinema panoramasında köklü bir yere sahip olan İstanbul Film Festivali (İFF), her dönem olduğu gibi bu yıl da sanatsal tartışmaların ve yeni değerlerin odağında yer alıyor. Altın Portakal, Altın Koza ve Ankara Film Festivali gibi köklü organizasyonlarla birlikte sinema dünyasına nitelikli eserler kazandıran İFF, hem yarattığı polemikler hem de keşfettiği yeteneklerle izleyicilerin takibinde kalmaya devam ediyor.
Nerede ve Ne Zaman Gerçekleşti?
İstanbul Kültür ve Sanat Vakfı tarafından bu yıl 45’inci kez sinemaseverlerle buluşturulan festivalin sonuna gelindi. Dünya ve Türk sinemasından ufuk açıcı ve esin kaynağı niteliğinde pek çok yapımın yer aldığı festivalde toplam 127 uzun metraj film izleyiciye sunuldu. Bu geniş seçki içerisinden üçü yerli, biri yabancı olmak üzere öne çıkan dört yapımı mercek altına aldık.
Ölü Köpekler Isırmaz: Atıklar ve Çetelerin Gölgesinde
Avrupa Birliği’nin 2024 verilerine göre Türkiye, AB ülkelerinden toplam 12.3 milyon ton atık ithal ederek kıtanın en çok çöp gönderdiği lokasyon haline geldi. Bu atıkların merkezi olan Adana’da geçen “Ölü Köpekler Isırmaz”, yönetmen Nuri Cihan Özdoğan’ın ilk uzun metraj denemesi. Film, Avrupa’nın çöplerinin yarattığı ekolojik tahribatı ve sömürüyü odağına alırken, Türkiye’de giderek güçlenen çete yapısını da olay örgüsüne dahil ediyor. İki yoksul arkadaşın (Kemal Burak Alper, Burak Can Doğan); iktidar ve sermaye destekli çeteler ile sarı sendika arasındaki sıkışmışlığı, mizahın ve dramın dengeli harmanlandığı sağlam bir senaryoyla beyaz perdeye aktarılıyor.
İsimsiz Eserler Mezarlığı: Kentli ve Seküler Bir Bakış
Yönetmen Melik Kuru’nun ilk uzun metrajlı yapımı olan “İsimsiz Eserler Mezarlığı”, güncel sinemada sıkça karşılaşılan taşra hikayelerinin dışına çıkarak yüzünü kentli, seküler ve yok olmaya yüz tutmuş orta sınıfa dönüyor. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi’nde fotoğrafçılık eğitimi alan Aslı (Manolya Maya) ve oda arkadaşı (Ekremcan Arslandağ) üzerinden gelişen hikaye, sanatın özüne dair temel soruları tartışmaya açıyor: “Sanat eseri nedir?”, “Bir şeyi sanat eseri kılan değerler nedir?”, “Sanatçı kimdir?” ve “Sanat piyasasının hali niçin böyle?”. Siyah beyaz görüntü tercihi ve öğrencilerin gelecek kaygısını işleyen yapısıyla bu yılın en dikkat çekici çalışmaları arasında yer alıyor.
Süt Çiftliği: Özgürlük ve Sınıf Çatışması
Gazeteci ve yönetmen Elif Eda imzalı “Süt Çiftliği”, ailesini kaybeden İrem’in (Mira Saikali) babaannesinin (Derya Alabora) çiftliğine gitmesiyle başlayan süreci ele alıyor. İrem’in sığınmacı Halid (Ediz Metin) ile kurduğu bağ, insan ve hayvan özgürlüğü arasındaki paralelliği vurgularken, et ve süt endüstrisinin acımasızlığını da sorgulatıyor. Filmde çocuk karakterlerin kurduğu “beylik cümleler” ve Halid’in oldukça akıcı Türkçesi gibi bazı noktalar eleştiri konusu olsa da sınıf çatışmasını arka planda işleyişi ve hayvan haklarına cesur yaklaşımıyla önem taşıyor.
İyi Erkek Yok: Kabil’den Umut Veren Bir Hikaye
İran asıllı Afgan yönetmen Şahrbanoo Sadat’ın üçüncü uzun metrajı “İyi Erkek Yok”, Taliban öncesi Kabil’de geçen otobiyografik bir romantik komedi. Kabil TV çalışanı Naru’nun, boşanma aşamasında erkek egemen dünyada var olma savaşı verdiği yapım, gazeteci Qodrat ile olan ilişkisi üzerinden “İyi erkek var mı, yok mu?” sorusunu irdeliyor. Film, her şeye rağmen izleyiciye “Umut var” dedirtmeyi başarıyor.
| Film Adı | Yönetmen | Öne Çıkan Tema |
|---|---|---|
| Ölü Köpekler Isırmaz | Nuri Cihan Özdoğan | Atık ithalatı, çeteleşme, işçi sorunları |
| İsimsiz Eserler Mezarlığı | Melik Kuru | Sanat eleştirisi, kentli orta sınıf |
| Süt Çiftliği | Elif Eda | Hayvan özgürlüğü, sığınmacı hakları |
| İyi Erkek Yok | Şahrbanoo Sadat | Afganistan, toplumsal cinsiyet, umut |
Nasıl Bir İz Bıraktılar?
Festivalin bu yılki seçkisi, toplumsal sorunlardan sanatsal tartışmalara, çevre krizinden bireysel özgürlüklere kadar geniş bir yelpazeyi kapsadı. Özellikle genç yönetmenlerin ilk filmleriyle sergiledikleri cesur yaklaşımlar ve farklı estetik tercihler, İFF’nin Türkiye sinemasına değer katma misyonunu sürdürdüğünü kanıtlar nitelikteydi.
