Tahran yönetiminin, ABD ile yaşanabilecek olası bir silahlı çatışmanın önüne geçmek ve ekonomiyi boğan ağır yaptırımların baskısını kırmak adına Washington’a “cezbedici ticari teklifler” sunma seçeneğini değerlendirdiği öne sürüldü. İngiliz Financial Times gazetesine bilgi veren bir yetkili, İranlı karar vericilerin özellikle kısıtlamaların en yoğun olduğu enerji ve madencilik sahalarına Amerikan sermayesini çekme ihtimalini masaya yatırdığını dile getirdi.
İran’ın Yeni Stratejisi Nedir ve Ne Amaçlanıyor?
İran’ın geliştirdiği stratejinin temelinde, Amerikan çıkarlarına yönelik bir tür “ticari kazanç” sağlamak yatıyor. Kaynaklar; petrol ve doğal gaz projelerinin yanı sıra, madencilik hakları ve kritik mineraller başlıklarında iş birliği fırsatlarının gündeme taşındığını ifade ediyor. Bu “ekonomik diplomasi” hamlesiyle Tahran, yaptırım yükünü hafifletmeyi ve yurt dışındaki banka hesaplarında bloke edilmiş vaziyette duran on milyarlarca dolarlık varlığın serbest kalmasını sağlamayı hedefliyor.
Bu Plan İçin Hangi Ülke Örnek Alınıyor?
İranlı bürokratların, ABD ile diplomatik ilişkileri gergin olmasına rağmen enerji sektöründe sınırlı seviyede Amerikan yatırımlarına müsaade edilen Venezuela modelini potansiyel bir referans olarak incelediği kaydedildi. Diğer taraftan, İran Dışişleri Bakanlığı geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, ABD ile geçici bir mutabakat çerçevesinde herhangi bir taviz verildiği yönündeki iddiaları yalanlamıştı.
Gelişmeler Hangi Koşullar Altında Yaşanıyor?
Söz konusu iddialar, ABD Başkanı Donald Trump’ın üst düzey danışman kadrosunun askeri senaryolar üzerinde çalıştığı ve diplomatik yolların tıkanması durumunda ilk saldırının İsrail tarafından gerçekleştirilmesinin bir seçenek olarak görüldüğü haberlerinin basına yansıdığı kritik bir sürece denk geldi. Bu sırada, bölgedeki Amerikan askeri yığınağı da dikkat çekici boyutlarda seyretmeye devam ediyor.
Yetkililer Süreç Hakkında Ne Dedi?
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ülkesinin ABD ile “eşitlikçi bir anlaşma” ihtimaline sıcak baktığını belirtirken, Tahran’ın nükleer teknolojiyi barışçıl amaçlarla kullanma hakkından kesinlikle vazgeçmeyeceğini altını çizerek hatırlattı. Arakçi ayrıca, İran Silahlı Kuvvetleri’nin her türlü savunma görevini icra etmeye hazır olduğunu ifade etti. Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise nükleer silah üretme niyetlerinin olmadığını bir kez daha yineledi.
Müzakereler Nerede ve Nasıl Yürütülüyor?
Tüm bu gerilimli atmosferin ortasında, iki devlet arasında Umman‘ın arabuluculuğu ile sürdürülen dolaylı nükleer görüşmelerin üçüncü turu bugün Cenevre’de resmen başladı. Tahran, bir yandan savunma gücünü vurgularken diğer yandan ekonomik çıkış yolları arayışını sürdürüyor.
ENERJİ VE MADENCİLİK ÖNE ÇIKIYOR
‘EŞİTLİKÇİ BİR ANLAŞMA’ VURGUSU
